tile

يادداشت



قصد اين بود که نخستين شماره ايران نامه پس از مرگ شاهرخ مسکوب به او اختصاص يابد که معلمي يگانه و همکاري جانشين ناپذير بود. هرچند بسي پيشتر از آن که ترک دنيا کند، بر پايه سترگ انديشه ها و نوشته هايش، پرآوازه تر از آن شده بود که نيازي به بزرگداشت و يادواره داشته باشد. شماره ويژه شاهرخ مسکوب، امّا، هنگامي در خور کارنامه درخشانش خواهد بود که در فرصت کافي فراهم آيد تا خُرد نباشد و به روال متعارف بسنده نکند. به اين اميد که شماره آينده ايران نامه با چنان کيفيتي تنظيم شود، اين شماره يکسره به افغانستان، اين سرزمينِ همسايه و همريشه ايران اختصاص يافته است.
همان گونه که ويراستار مدعو اين شماره ويژه، دکتر ولي پرخاش احمدي در پيشگفتارش اشاره کرده، اين شماره يکسره به ابتکار و تشويق و همت مسکوب جان گرفت و فراهم شد. او که وطن اصلي و هميشگي خويش را زبان فارسي مي شمرد، با بسياري از نويسندگان و شاعران فارسي زبان همسايگان ايران، به ويژه افغانستان آشنا بود، همان گونه که نام و نوشته هاي خود او نيز، همچون نام و آثار برخي ديگر از همروزگارانش، در ذهن نخبگان عرصه ادب و فرهنگ افغانستان اعتبار و جايگاهي ويژه داشت.

مقالات اين شماره، جملگي به قلم محققان و منتقدان ادبي و نام آور افغان نوشته شده و از همين رو بيشتر معطوف به تاريخ و ويژگي هاي ادب و فرهنگ اين دياراند تا تحولات و روندهاي سياسي و اقتصادي آن، که خود شماره ويژه ديگري مي طلبد. متن همه نوشته ها نيز يکسره بر اين واقعيت دلپذير دلالت مي کند که تفاوت ها در معنا و کاربرد واژگان در زبان فارسي نوشتاري ايران و افغانستان بسيار اندک تر از آن است که به چشم آيد. با اين همه براي شماري معدود از واژگاني که ممکن است براي برخي از خوانندگان ايراني ناآشنا باشند معادلي در مقابل آورده شده است.